Kalkulator masy i wyważenia
Tabela jak w karcie masy i wyważenia: dla każdej pozycji masa × ramię = moment, a środek ciężkości to suma momentów podzielona przez sumę mas.
| Pozycja | Masa | Ramię | Moment |
|---|
Jak liczyć
- Dla każdej pozycji (samolot pusty, załoga, pasażerowie, bagaż, paliwo) pomnóż masę przez ramię — odległość od linii odniesienia podaną w instrukcji. To moment.
- Zsumuj masy i momenty.
- Środek ciężkości = suma momentów ÷ suma mas. Porównaj go z granicami z instrukcji — dla masy startowej i dla masy do lądowania (po zużyciu paliwa).
Jednostki muszą być spójne: kg i m (moment w kg·m) albo lb i in (moment w lb·in). Paliwo w tabeli wpisujesz w litrach — przeliczamy je na kg przy gęstości AVGAS 0,72 kg/l. Jeśli Twoja instrukcja używa funtów i cali, wpisz paliwo w innym wierszu jako masę w funtach.
Przykład krok po kroku
Dane są zmyślone, tylko do nauki. Samolot pusty 650 kg (ramię 0,95 m), dwie osoby z przodu razem 160 kg (1,00 m), pasażer z tyłu 70 kg (1,85 m), bagaż 20 kg (2,40 m), paliwo 100 l (1,20 m).
| Pozycja | Masa [kg] | Ramię [m] | Moment [kg·m] |
|---|---|---|---|
| Samolot pusty | 650 | 0,95 | 617,5 |
| Przód (pilot + pasażer) | 160 | 1,00 | 160,0 |
| Tył | 70 | 1,85 | 129,5 |
| Bagaż | 20 | 2,40 | 48,0 |
| Paliwo 100 l × 0,72 | 72 | 1,20 | 86,4 |
| Razem | 972 | 1041,4 |
Środek ciężkości przy starcie = 1041,4 ÷ 972 ≈ 1,071 m. Po zużyciu 60 l paliwa (43,2 kg) masa spada do 928,8 kg, moment do 989,6 kg·m, a środek ciężkości przesuwa się do ok. 1,065 m. Obie wartości porównujesz z granicami z instrukcji.
Na egzaminie PPL
Masa i wyważenie to stały element osiągów i planowania lotu. Na egzaminie liczy się szybko i bez pomyłek w jednostkach: sprawdź, czy paliwo jest w litrach, czy w kilogramach, i czy ramiona są w metrach, czy w calach. Częste zadanie to też „ile bagażu można jeszcze zabrać” — wtedy liczysz zapas do maksymalnej masy startowej i sprawdzasz, czy środek ciężkości dalej mieści się w granicach.
20 pytań i 60 min na egzaminie ULC
Takie zadania ćwiczysz u nas z wyjaśnieniami, w egzaminach próbnych z czasem, a plan nauki układa się pod datę Twojej sesji. 3 dni za darmo, bez karty.
Najczęstsze pytania
Co się dzieje, gdy środek ciężkości jest za daleko z tyłu?
Dlaczego liczyć środek ciężkości także po zużyciu paliwa?
Co jeśli środek ciężkości wychodzi poza granice?
Narzędzie służy do nauki i pomocy w planowaniu. Nie zastępuje instrukcji użytkowania w locie Twojego samolotu, oficjalnej informacji meteorologicznej i lotniczej ani Twojej oceny przed lotem.